දේශීය ලොකු ලූනු ගොවීන්ට සාධාරණ මිලක් නොලැබීම සහ දේශීය අස්වැන්න කල් තබා ගැනීමට ඇති දුෂ්කරතා සම්බන්ධයෙන් කෘෂිකර්ම, වෙළෙඳ සහ වැවිලි අමාත්යවරුන් අතර විවිධ අදහස් මතුවීම හේතුවෙන් දේශීය ලොකු ලූනු ගොවීහු දැඩි අර්බුදයකට මුහුණ පා සිටිති.
ඇමතිවරුන්ගේ අදහස්
- වැවිලි ඇමති, සමන්ත විද්යාරත්න: ලොකු ලූනු ගොවීන්ට සාධාරණ මිලක් නිසි පරිදි ලබා දීමට ක්රමවේදයක් සකස් කර ගැනීමට නොහැකිවීමේ අඩුපාඩුවක් පවතින බව පිළිගනී.
*කෘෂිකර්ම ඇමති, ලාල් කාන්ත: සතොස නියම කර ඇති ප්රමිතීන්ට (කිලෝවකට ලූනු ගෙඩි 8ක් වැනි) ලොකු ලූනු සැපයීමට ගොවීන්ට නොහැකි බවත්, එය ගොවියාට ඇති සැබෑ ප්රශ්නයක් බවත් සඳහන් කළේය. - වෙළෙඳ ඇමති, වසන්ත සමරසිංහ:
- ආනයනික ලොකු ලූනු කිලෝවක් උපරිම මාස තුනක් තබාගත හැකි නමුත්, දේශීය ලොකු ලූනු කිලෝවක් මාසයකට වැඩි කාලයක් තබාගැනීමට නොහැකි බව අවධාරණය කළේය.
- දේශීය ලොකු ලූනු කල් පවත්වා ගැනීමේ ගැටලුව සඳහා පුහුණු කිරීම කෘෂිකර්ම දෙපාර්තමේන්තුවේ වගකීමක් බවද පැවසීය.
වෙළෙඳ ඇමතිවරයා පෙන්වා දුන් සංඛ්යා ලේඛන මෙසේය:
- දේශීය නිෂ්පාදනය (2025): ඉකුත් වසරට (2024) සාපේක්ෂව සිව් ගුණයකින් වැඩි වී ඇති අතර, මෙට්රික් ටොන් 50,000කට ආසන්න අස්වැන්නක් ඇත. (2024 දී දේශීය නිෂ්පාදනය මෙ.ටො. 10,000-15,000 අතර විය.)
- ආනයනය (2024): මෙට්රික් ටොන් 220,000කට ආසන්න ප්රමාණයක් ආනයනය කර ඇත.
- ආනයන බදු ඉහළ නැංවීම: ගොවියාට සහනයක් ලබා දීම සඳහා රුපියල් 10ක්ව පැවැති ආනයනික බද්ද රුපියල් 50ක් දක්වා රුපියල් 40කින් වැඩි කරන ලදී.
- ආනයන අඩු වීම: බදු පැනවීමෙන් පසු සැප්තැම්බර් මාසයේදී ආනයනය කර ඇත්තේ මෙට්රික් ටොන් 7,000ක් පමණක් වන අතර, ඔක්තෝබර් මාසයේදී මෙට්රික් ටොන් 12,000ක් ආනයනය කර තිබේ. (සාමාන්යයෙන් මීට පෙර මාසිකව මෙ.ටො. 25,000කට වඩා ආනයනය කර ඇත.)
- සතොස මිලදී ගැනීම: මේ වන විට සතොස ආයතනය විසින් රුපියල් 140 – 145ත් අතර මිලකට ගොවීන්ගෙන් ලොකු ලූනු කිලෝග්රෑම් 70,000කට වැඩි ප්රමාණයක් මිලදී ගෙන ඇත.