“ඖෂධ අර්බුදය දේශපාලන අසාර්ථකත්වයක්” – වෛද්‍ය වෘත්තීය සමිති සන්ධානයෙන් රජයට චෝදනා

ශ්‍රී ලංකාවේ ඖෂධ හිඟය 2026 මුල වන විට සම්පූර්ණයෙන් විසඳන බවට සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශය සහ රාජ්‍ය ඖෂධ නීතිගත සංස්ථාව (SPC) නැවත නැවතත් සහතික දී තිබුණද, රටේ ප්‍රධාන රෝහල් කිහිපයක අත්‍යවශ්‍ය සහ අත්‍යවශ්‍ය නොවන ඖෂධ වර්ග සියයකට ආසන්න ප්‍රමාණයක අතිරික්තයක් (oversupply) වාර්තා වී ඇති බවට වෛද්‍ය හා සිවිල් අයිතිවාසිකම් වෛද්‍යවරුන්ගේ වෘත්තීය සමිති සන්ධානයේ සභාපති, විශේෂඥ වෛද්‍ය චමල් සංජීව මහතා පවසයි.

වෛද්‍ය චමල් සංජීව පෙන්වා දෙන්නේ, මෙම ඖෂධ අතිරික්තයත් සමඟම, රෝහල්වල තවදුරටත් වැදගත් ඖෂධ සහ ශල්‍ය සැපයුම්වල දරුණු හිඟයක් පවතින බවයි. ඔහු මෙය සෞඛ්‍ය ක්ෂේත්‍රය තුළ පවතින ගැඹුරු පරිපාලන හා දේශපාලන අසාර්ථකත්වයක් ලෙස හඳුන්වයි.

වෛද්‍ය සංජීව සංජීව ප්‍රකාශ කළේ, හිටපු සෞඛ්‍ය අමාත්‍ය කෙහෙළිය රඹුක්වැල්ලගේ කාලය දක්වා දිවෙන සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයේ ජ්‍යෙෂ්ඨ නිලධාරීන් මෙම තත්ත්වය සඳහා සෘජුව වගකිව යුතු බවයි.

වර්තමාන සෞඛ්‍ය අමාත්‍යවරයා සහ රාජ්‍ය ඖෂධ නීතිගත සංස්ථාවද අර්බුදය ඵලදායීව කළමනාකරණය කිරීමට අසමත් වීම සම්බන්ධයෙන් වගකීම දැරිය යුතු බව ඔහු පවසයි. අර්බුදයට විසඳුම් ලෙස කැබිනට් තීරණ ගණනාවක් ගෙන ඇතත්, ඒවා කිසිවක් සාර්ථක වී නොමැති බවද ඔහු සඳහන් කළේය.

හිඟයක් පවතින අත්‍යවශ්‍ය ඖෂධ: රෝහල්වල දැඩි හිඟයක් පවතින බව වාර්තා වන ඖෂධ අතරට IV Noradrenaline, IV Cefotaxime, IV Amikacin, Clarithromycin, Levofloxacin, Adenosine, Sodium Nitroprusside, Verapamil, Isoprenaline, Protamine Sulphate, Promethazine, GTN, සහ Salbutamol oral solution වැනි විවේචනාත්මක ඖෂධ ඇතුළත් වේ. මීට අමතරව, තුවාල මැසීමට භාවිතා කරන prolene, polypropylene, nylon, සහ දණහිස් බද්ධ කිරීම් සඳහා භාවිතා කරන knee implants වැනි ශල්‍ය ද්‍රව්‍යවලද හිඟයක් පවතී.

වෛද්‍ය සැපයුම් අංශයේ (Medical Supplies Division) සහ ප්‍රධාන රෝහල්වල ඇති මෙම ඖෂධ තොග ක්ෂය වීම හේතුවෙන් රෝගී සත්කාරයට බාධා එල්ල වී ඇති බව වෛද්‍ය සංජීව අනතුරු අඟවයි. එමෙන්ම, මෙම ඖෂධ සඳහා කලාපීය හෝ දේශීය හදිසි මිලදී ගැනීම්වලට ඉඩ දීමෙන් රජයට විශාල මූල්‍ය පාඩු සිදුවිය හැකි බවද ඔහු පෙන්වා දෙයි.

ඔහු වැඩිදුරටත් චෝදනා කරන්නේ, සෞඛ්‍ය අමාත්‍යාංශයේ ලේකම්වරයා වසරකට වැඩි කාලයක් කලාපීය මිලදී ගැනීම්වලට ඉඩ දීම “පරිපාලන අසාර්ථකත්වය සැඟවීමට දරන නිෂ්ඵල උත්සාහයක්” බවයි. තරඟකාරී මිල ගණන් යටතේ සැපයුම්කරුවන්ගෙන් ඖෂධ ලබා ගැනීම සඳහා රජය සතුව පුළුල් උපාය මාර්ගයක් නොමැති බවටද ඔහු චෝදනා කළේය.

රාජ්‍ය ඖෂධ නීතිගත සංස්ථාව (SPC) සහ ජාතික ඖෂධ නියාමන අධිකාරිය (NDRA) තුළ පවතින ඒකාධිකාරය සහ දුර්වල පාලනය අර්බුදය තවත් උග්‍ර කර ඇති බව වෛද්‍ය චාමල් සංජීව මහතා චෝදනා කරයි. ආයතන දෙකම සැපයුම් දාම ගැටලු විසඳීම සඳහා සැපයුම්කරුවන් සහ නිෂ්පාදකයින් සමඟ සාකච්ඡා කිරීම වෙනුවට ඒකාධිපති ලෙස ක්‍රියා කරන බව ඔහු පවසයි.

වෛද්‍යවරුන්ගේ සහ සිවිල් අයිතිවාසිකම් වෘත්තීය සමිති සන්ධානය කනස්සල්ල පළ කරන්නේ, මෙම ආයතන කැබිනට් අනුමැතිය මුවාවෙන් ජාතික ප්‍රසම්පාදන ක්‍රියා පටිපාටි උල්ලංඝනය කරනවා විය හැකි බවයි. එවැනි සිදුවීම් කිහිපයක් සම්බන්ධයෙන් නුදුරු අනාගතයේදී නීතිමය ක්‍රියාමාර්ග ගැනීමට සන්ධානය අපේක්ෂා කරන බව වෛද්‍ය චමල් සංජීව මහතා වැඩිදුරටත් සඳහන් කළේය.